Đăng ký tạm trú khi thuê nhà tại TP.HCM 2026: hướng dẫn cho người Việt và khai báo tạm trú người nước ngoài

Đăng ký tạm trú thường bị xem là thủ tục “để sau”, cho đến khi người thuê cần mở tài khoản, làm giấy tờ cho con đi học hay bị kiểm tra cư trú. Thực tế, quy trình hiện nay đã gọn hơn nhiều nhờ ứng dụng VNeID. Bài viết dưới đây giúp cả người thuê lẫn chủ nhà nắm đúng nghĩa vụ của mình theo quy định đang áp dụng năm 2026.

Ai phải đăng ký tạm trú?

Theo Luật Cư trú 2020, công dân Việt Nam đến sinh sống tại chỗ ở hợp pháp ngoài phạm vi xã, phường nơi đã đăng ký thường trú để làm việc, học tập hoặc vì mục đích khác từ 30 ngày trở lên thì phải đăng ký tạm trú. Thời hạn tạm trú tối đa là 2 năm và có thể gia hạn nhiều lần. Lưu ý: sau sắp xếp đơn vị hành chính từ 1/7/2025, TP.HCM không còn cấp quận, huyện; hồ sơ được nộp tại Công an cấp xã, phường nơi bạn thuê nhà.

Hồ sơ cần chuẩn bị

• Tờ khai thay đổi thông tin cư trú (mẫu CT01). Người dưới 18 tuổi cần ý kiến đồng ý của cha mẹ hoặc người giám hộ.
• Giấy tờ chứng minh chỗ ở hợp pháp, phổ biến nhất với người thuê là hợp đồng thuê nhà. Theo Nghị định 154/2024/NĐ-CP, hợp đồng thuê dùng cho mục đích này không bắt buộc công chứng, chứng thực.
• Ý kiến đồng ý của chủ nhà (chủ hộ hoặc chủ sở hữu) cho người thuê đăng ký tạm trú, trừ khi đã thể hiện trong giấy tờ.

Cơ quan đăng ký cư trú có trách nhiệm thẩm định, cập nhật thông tin trong thời hạn 3 ngày làm việc kể từ khi nhận đủ hồ sơ hợp lệ.

Làm online qua VNeID: các bước chính

• Đăng nhập VNeID bằng tài khoản định danh điện tử mức 2, vào mục Thủ tục hành chính, chọn Đăng ký tạm trú.
• Tạo yêu cầu mới cho bản thân hoặc khai hộ người khác.
• Điền địa chỉ căn hộ, thông tin chủ hộ hoặc chủ sở hữu, thời hạn tạm trú mong muốn.
• Tải lên ảnh hợp đồng thuê và giấy tờ liên quan, chọn cách nhận kết quả, nộp lệ phí (nếu thuộc diện phải nộp).

Mẹo nhỏ: hãy đề nghị chủ nhà xác nhận đồng ý ngay trên ứng dụng hoặc ký sẵn văn bản đồng ý khi ký hợp đồng, để hồ sơ không bị trả về.

Mức phạt nếu không đăng ký

Theo Nghị định 282/2025/NĐ-CP, hành vi không thực hiện đúng quy định về đăng ký tạm trú có thể bị cảnh cáo hoặc phạt tiền từ 500.000 đến 1.000.000 đồng đối với cá nhân; mức phạt với tổ chức gấp đôi.

Người nước ngoài thuê nhà: ai khai báo, trong bao lâu?

Với khách nước ngoài, nghĩa vụ chính thuộc về người quản lý, điều hành cơ sở lưu trú, tức là chủ nhà hoặc người được chủ nhà ủy quyền. Theo Điều 33 Luật Nhập cảnh, xuất cảnh, quá cảnh, cư trú của người nước ngoài tại Việt Nam (sửa đổi năm 2023), việc khai báo tạm trú phải thực hiện trong vòng 12 giờ kể từ khi người nước ngoài đến ở, hoặc 24 giờ đối với vùng sâu, vùng xa.

• Khai báo trực tuyến qua trang thông tin khai báo tạm trú cho người nước ngoài của Công an TP.HCM (hochiminh.xuatnhapcanh.gov.vn): đăng ký tài khoản cơ sở lưu trú, thêm thông tin khách và lưu lại.
• Hoặc khai báo trực tiếp bằng phiếu khai báo tạm trú (mẫu NA17) tại Công an phường nơi có căn hộ.

Người thuê nước ngoài cần cung cấp hộ chiếu, thị thực hoặc thẻ tạm trú (nếu có) để chủ nhà khai báo. Khi chuyển nhà, gia hạn thị thực hay đổi hộ chiếu, nên nhắc chủ nhà cập nhật lại thông tin.

Chủ nhà nên làm gì?

• Ghi điều khoản hỗ trợ đăng ký hoặc khai báo tạm trú ngay trong hợp đồng.
• Lưu bản sao giấy tờ của người thuê và ảnh chụp màn hình xác nhận khai báo.
• Đặt lịch nhắc gia hạn tạm trú cho người thuê dài hạn.

Lời kết

Thủ tục cư trú tuy nhỏ nhưng ảnh hưởng đến nhiều việc khác như học hành, ngân hàng hay gia hạn thị thực.